Wat is Poetry Slam?

Typische opzet van een slam

De basisbenodigdheden voor de ideale slam zijn:

* 6 tot 10 slammers

* een DJ

* een energieke presentator

* een club-achtige ruimte met een bar

 

Een slam heeft meestal drie rondes en duurt een uur of twee, drie. Per ronde kiest het publiek (of een jury) wie doorgaat naar de volgende ronde. In de finale blijven twee kandidaten over, waarvan er één wint.De kandidaten krijgen drie minuten om te spreken per ronde. Op deze formule zijn natuurlijk variaties mogelijk. Hieronder gaan we op de verschillende aandachtspunten dieper in.

 

Eisen om een kandidaat te kunnen afvaardigen naar het NK Poetry Slam:

* De slam moet een wedstrijd zijn.

* De slam moet een (deels) open inschrijving hebben.

 

Locatie

* De ideale locatie is een clubachtige setting waar de sfeer al goed is als er twintig, dertig man publiek komt, maar nog beter als er 50 tot 100 komen.

* Hef een kleine entree, zeg 5 euro. Het publiek is dan aandachtiger. Gratis toegang betekent niet dat er meer publiek komt, wel dat het publiek zich vrijblijvender opstelt en tussendoor wegloopt. Dit is althans de ervaring in Duitsland, waar alle slams entree heffen.

* Veel slams in Nederland worden in cafe’s gehouden. Dit verhoogt de sfeer van de omgeving, maar zorgt ook voor lawaai, mensen die erdoorheen praten, espressoapparaten, en je kunt meestal geen entree heffen.

 

Tijdstip

* Het ideale tijdstip voor een slam is de avond. ’s Middags is het publiek matter en is de sfeer altijd minder energiek. Veel poëzie-evenementen grijpen naar de zondagmiddag, maar dat is de voor poetry slam niet optimaal.

 

Geld

* Het budget van een slam kan variëren van 50 tot 250 euro, afhankelijk van locaties, soort jurering, prijzengeld, catering.

* Hef een entree van ca 5 euro. Dan kun je in principe de basiskosten dekken.

* Een publieksjury is gratis en voor het publiek het leukste.

* In een café kun je meestal geen entree heffen, maar is de caféhouder meestal bereid consumpties te verschaffen aan de organisatie en artiesten, omdat de slam fungeert als publiekstrekker.

* Reiskostenvergoeding aan slammers is een charmant gebaar en maakt het makkelijker kandidaten te vinden.

* Vraag subsidie bij de lokale gemeente! Trefwoorden: amateurkunst, cultuurparticipatie, jongeren, minderheden, talentontwikkeling. Vraag altijd meer dan je denkt nodig te hebben.

 

PR

* Maak zoveel pr als je kunt, en dan nog veel meer, want PR wordt altijd onderschat: flyers, posters, via via, locale kranten, locale radio, etc. Verspreid je flyers vooral ook waar jouw soort publiek komt.

* Het effect van een e-mailing is vaak heel klein. Ook reclame via Facebook en Hyves heeft weinig effect. Persoonlijke uitnodigingen werken het best! Dus je kunt beter een mailtje 50 keer van persoonlijke aanhef voorzien dan een bulkmail sturen.

* Als je een publieksjury hebt, vertel dat aan je deelnemers, dan nemen die ook meer eigen publiek mee.

* Vooral de combinatie van alle verschillende methoden werkt goed.

* Voor goede bezoekersaantallen is het heel gunstig als de slam op een vast terugkerend tijdstip plaatsvindt, dan bouw je een vast publiek op; bijvoorbeeld elke eerste woensdag van de maand.

 

Deelnemers vinden

* Werf regionaal. Idealiter meldt iedereen zich spontaan aan, maar je zult deze mogelijkheid meestal flink onder de aandacht moeten brengen door briefjes op te hangen, online werven, etc. Nodig naast de spontane aanmeldingen altijd 1 of 2 kandidaten uit waarvan je al weet dat ze echt goed zijn. De avond is leuker als de kwaliteitsverschillen op het podium groot zijn!

* Veel slammers reizen stad en land af om mee te doen aan slams. Deze komen vroeger of later vanzelf langs als je slam op internet staat.

* Probeer te voorkomen dat je alleen deze “vaste klanten” op het podium hebt, nieuw bloed maakt de avond frisser en afwisselender.

* Poëziecircus heeft een slammerslijst die je kunt krijgen als je je eigen lijst doorgeeft (naam slammer, e-mailadres, woonplaats). Beginnende slams kunnen de lijst ook krijgen en moeten hun eigen lijst aan het eind van het seizoen doorgeven.

 

Presentatie en muziek

* De presentatie is zeer belangrijk. Zorg voor een energieke, charmante of grappigepresentator. Zorg dat je presentator past bij het publiek, ook qua leeftijd.

* Een DJ op het podium werkt sfeerverhogend en maakt de avond veel dynamischer. De DJ leidt met korte samples de dichters en de presentator in en uit, telkens als er iets op het podium verandert.

* Veel slams hebben een muziekact in de pauze, maar het publiek praat bijna altijd op volle kracht door de muziek heen. Daarom is een DJ een betere keus.

 

Jurering door publiek: mogelijkheden

* Applausmeting. Je kunt werken met een decibelmeter, of gewoon iemand op het gehoor de uitslag laten bepalen. Voordeel: hele publiek kan meedoen, sfeerverhogend. Nadeel: uitslag kan in twijfel getrokken worden.

* Publieksjury met scorebordjes. Deel bij het binnenkomen van het publiek 5 scorebordjes uit aan willekeurige bezoekers. Hiermee geven ze cijfers na elk optreden. Het hoogste en laatste cijfer laat je afvallen zodat persoonlijke vriendschappen en vijandschappen geen kans krijgen in de becijfering. De resterende drie cijfers vormen het resultaat. Voordeel: exacte uitslag, snel, en uitslag kan nooit in twijfel getrokken worden. Nadeel: niet iedereen doet mee.

* Publieksjury met briefjes of fiches. Voordeel: exact en iedereen doet mee. Nadeel: traag, als er veel bezoekers zijn. Fiches is wat dynamischer dan briefjes. Zorg dat er altijd twee mensen tellen en dat de tellers boven twijfel verheven zijn, het publiek kan immers niet zien wat ze doen.

* Publieksjury met rozen. Iedere bezoeker krijgt roos. Als men vindt dat kandidaat door moet naar volgende ronde: roos omhoogsteken. De rozen worden geteld na elke kandidaat. Je mag voor meerdere kandidaten de roos omhoogsteken. In de finale geeft iedereen zijn roos aan zijn/haar favoriete kandidaat. Voordeel: sfeerverhogend, exact, iedereen doet mee. Nadeel: traag bij veel bezoekers. Kost geld.

 

Jurering door vakjury

* Internationaal zijn vakjury’s taboe in de poetry slam, maar in Nederland worden ze vaak wel gebruikt. In Schotland ook trouwens. Voordeel: de subtielere of afwijkende dichters krijgen meer kans, beroemdheden in de jury kunnen publiekstrekkers zijn, en er is feedback voor kandidaten. Feedback van de vakjury is niet alleen voor de kandidaten nuttig, maar ook voor het publiek leuk om te horen. Nadeel: het publiek valt buiten de boot en krijgt niet zijn favorieten in de finale. Terwijl poetry slam is bedacht om het publiek juist te betrekken.

 

Jurering door vakjury én publiek

* Combinatie van publieksjury en vakjury. Voordeel: verschillende voordelen van andere methoden kunnen gecombineerd worden. Nadeel: als je beide jury’s even veel invloed wil laten hebben op de einduitslag, heb je vaak een ingewikkelde rekenmethode nodig.

* Sommige slams laten de vakjury de eindwinnaar kiezen, terwijl het publiek een publiekswinnaar kiest. Deze publiekswinnaar krijgt dan een soort troostprijs. Nadeel van dit systeem is dat het publiek in feite voor spek en bonen stemt, want hun kandidaat gaat uiteindelijk niet naar de jaarfinale of de NK.

 

Aanbevelingen:

* Het publiek moet invloed hebben op de einduitslag. Dit zorgt voor een vorm van slam poetry die maximaal aantrekkelijk is voor publiek en die aansluit bij de internationale poetry slam cultuur. Je trekt zo ook meer publiek.

* Bouw in de finale een battle in, want de NK finale is ook een battle. En voor het publiek is de battle vaak het hoogtepunt van de avond. In de battle brengen de dichters om en om een gedicht, zodat ze op elkaar kunnen reageren.

 

Leuke en internationaal beproefde varianten op de normale slam:

* De coverslam, waarbij je alleen werk van anderen mag voordragen, bijvoorbeeld klassieke dichters.

* De teamslam, waarbij teams van dichters tegen elkaar strijden en op het podium als team opereren. Een variatie hierop is de stedenslam, waarbij de dichters van een team uit dezelfde stad komen.

* De O20 slam, waarbij alleen kandidaten van onder de 20 jaar mogen meedoen; een geweldige manier om scholen en jongeren te betrekken en te zorgen voor verse instroom van jonge slammers.

* De Dobbelslam, die feitelijk een parodie op de poetry slam is. Hierbij wordt de uitslag van de wedstrijd met dobbelstenen bepaald, en moet de jury deze toevallige uitslag met argumenten proberen te verdedigen. Het publiek kiest het beste jurylid als winnaar!

 

Mogelijkheden om de slam te pimpen:

* DJ!

* Een gastoptreden van een beroemde dichter of slammer, bij voorkeur aan het begin van de avond, als opwarmertje. Niet in de pauze, dan moet het publiek kunnen ontspannen.

* Interactie met publiek tot stand brengen door presentator. Bv quiz, prijsvraag, zaal aanmoedigen om te reageren op slammers, etc.